Spel veroorzaakt een volgende kring.

 

Culturen zijn in ontwikkeling, spel speelt hierin een cruciale rol zoals eerder beschreven. Dromen – toeval – te gekke ideeën  leiden tot halve woorden – onmogelijke daden – spanning. We lezen elkaars lichaamstaal, voelen wat er in de lucht hangt. Er kan  iets ontstaan als we samenspelen. Slechte verstaanders, spelbrekers of spelontduikers staan buiten spel. Eerst een gele kaart. Helpt dat niet, dan volgt een verzoek om het speelveld te verlaten. In het uiterste geval wordt iemand zoveel als mogelijk  buiten spel gezet.

Spel inspireert

Verbeelding geeft inhoud in de minst omvangrijke (nog niet vormgegeven) vorm weer. Fantasie betekent in het Grieks ‘zich voorstellingen maken’. Vanuit andere perspectieven (M.E  Mars, een mug) waarnemen, levert andere interpretaties. Spel nodigt uit tot projectie, concretisering (vorm), herkenning, ontkenning of discussie (betekenis). Wat we ons niet kunnen voorstellen, begrijpen we niet, onthouden we niet, ontkennen we zelfs. Waardering ontstaat door er vorm (religie, sport, kunst, wetenschap, ambacht, leefwijze) en betekenis (waardering) aan te geven. Als je tekent, zie je meer. Zing je, dan hoor je meer. Dans je, dan ervaar je meer. Als je speelt, besef je meer wat iemand tussen de regels door zegt. Voor die laatste kwaliteit is gerichtheid op de ander voorwaarde.

Verbeelden
Waarnemen is een proces van buiten naar binnen: je neemt waar wat vorm heeft gekregen. Je kunt ook in jezelf waarnemen (sferen – intenties –beelden, woorden). Sta je open ervoor, maak je tijd en ruimte ervoor vrij, dan groeit dit vermogen.
Je schept ook zelf fantasiebeelden.. Alles kun je voor de geest halen en in gedachte met (on)mogelijke combinaties spelen. Vanuit een gebeurtenis, muziekstuk, schilderij of (schijn)oplossing creëer je beelden. Deze realiseer  je al dan niet (Günther Anders).

Vorming door verbeelden
Als je openstaat voor het je verbeelden, wordt je zelf inventief. Je komt tot creaties en maakt keuzes vanuit voorstellingsvermogen. Door training leer je nieuw te kijken en dat stimuleert openheid, onafhankelijkheid, probleemoplossend denken, associaties en intuïtieve acties. De ludische mens ‘ziet‘ eenzelfde situatie in verschillende variaties. Bijvoorbeeld, wonen in een hutje op de hei vindt de één armoedig, de ander romantisch, en een derde weinig comfortabel.

Spel realiseert

Vorm
Ludisch spel is een scheppend. De verbeelding brengt iets op gang, eerst in spel erna eventueel in realiteit. Vormgeving in samenspel, gebruik makend van  materialen, maakt ervaarbaar wat jij je verbeeldde. Dit versterkt zeggingskrachten bewustwording. Spelen vanuit verbeelding is het begin, samenspel laat je de impact beseffen, het vormgeven is de finishing touch.Vormgeven ontstaat vanuit impulsen, intuïtieve gouden grepen, afstemming, inspiratie en commentaar. Er is vaker sprake van performances (performare Latijn voor: vormgeven) dan van voorstellingen. Een presentatie kent een hoog improvisatiegehalte, een voorstelling is tot in detail geregisseerd en laat minder aan het toeval over. Manipulators (verkiezingsstrijd – commercie -reclame) werken uitgekiend aan een invloedrijke voorstelling. Zeer relevant dus dat onderwijs hen met deze vormen van spel kennis laat maken. Liegen dat het gedrukt staat heeft zich ontwikkelt tot vals spel. Kritische spelbrekers laten je dan ontwaken zodat je niet meer meespeelt, napraat en imiteert.

Vorming door vorm geven
De spelende mens staat open voor het onbekende, ervaart vreemde werelden – leert  onderzoeken en meespelen in een spelwerkelijkheid. ‘net echt is en gelukkig toch spel’. Z/hij handelt als een ander, in een andere tijd en ruimte. Ook als het spel samenvalt met de werkelijkheid van de speler, kan deze zich altijd verschuilen achter de rol, en daarmee reacties aftasten. De ‘waarheid’ kent ieder alleen zelf. Dit vormgeven op de spelvloer leidt tot echte ervaringen in de spelwerkelijkheid, die ieder ten dienste staan in de alledaagse werkelijkheid. Door het vormgeven, verwerk je belevenissen, ervaringen ( playbackspel ) en verworven informatie. Je ontwikkelt communicatie vaardigheden in een prestatie en presentatiegerichte wereld. Je stemt je af op de ander.

Spel laat beseffen

Betekenis
Voor het inzicht in het effect van eigen spel op anderen, leveren reacties en interpretaties je veel op. Riep je emotioneel, onbedoeld of beoogd iets op, deed/zei je dat werkelijk? Welke informatie gaf je mee door je intonatie, mimiek en houding? Wat zegt het (hoofd), doet het (hart) en kunnen ze er iets mee (handelen)? De interpretatie is niet los te zien van degene die interpreteert en ingebed in ieders eigen ervaringshorizon. Naarmate ‘ontvangers’ kennis van zaken hebben en beschikken over een  ‘ervaringskader’ resoneren inzichten mee in het reflecteren en reageren.

Vorming door betekenisgeving
Zag – hoor- voelde je hetgeen je meemaakte? Hoe interpreteerde je dat? Kun je de situatie concreet benoemen in feiten, daden ? Wie speelden er in mee? Wat zegt je de manier waarop het is vormgegeven? Welke betekenis geef je eraan? Het beschouwen van eigen actie zorgt voor inzicht in handelingen, waardoor deze herhaalbaar worden, indien je daarvoor kiest. Door het ageren en reageren ontstaat aanvoelingsvermogen en door reflectie groeit inzicht in de betekenis van bepaalde keuzes die zijn gemaakt. Voor optimale ontplooiing van de ludische speler ofwel Homo Ludens is het nodig dat ze alle drie (verbeelding, vorm en betekenis) samenkomen. Door het overkoepelend begrippenkader ontdek je verbanden. Betekenis geven leidt tot bewustwording van hetgeen jij je verbeeldt, leidt tot inzicht in de effecten op anderen. Je neemt genuanceerder waar, reageert flexibeler en geniet intenser.

Spel vormt

LuPe focust op spelen vanuit voortellingsvermogen, associaties, fantasie. Door ludisch te spelen ontdek je een veelheid aan werkelijkheden, val je niet samen met eigen beperkte ervaringen, vaardigheden en inzichten. Je stapt in het leven van een personage (wat een aso), ontdekt vreemde werelden, vindt zelf wielen uit en geniet van opborrelende ideeën. Waardoor waardering ontstaat voor rijkdom aan vormgegeven verbeelding, voorstellingsvermogen, voor spelcompagnons onderweg die vanuit inlevingsvermogen, ambachtelijke kwaliteiten en inzichten dit realiseren. Dankzij je beschermend roljasje, doe je ervaringen op buiten je horizon. Door uitzicht kom je tot inzicht. Spel levert een wezenlijke bijdrage aan je  ontwikkeling. Doen wat je zegt, is soms erg moeilijk, prima om dat in spel te ervaren.

Ieder deel van het geheel biedt een  bijdrage aan de samenleving.

Het voorstellingsvermogen groeit en daardoor je communicatie kwaliteiten, je flexibiliteit, je openheid voor het onbekende en je realiteitszin: wat is de impact van mijn vormgegeven verbeelding, van iemands interpretatie ervan? Je gaat inzien dat er veel voor meerdere uitleg vatbaar is. Met de huidige klimaatcrisis heeft helaas de Indiaanse grootmoeder van destijds alle bewijs in handen.

Ubbergen, update winter 2020/2021