Niet het verstand, het voorstellingsvermogen schiet te kort.

Günther Anders (Joods Zwitsers filosoof 1902-1992).

We realiseren technisch veel zonder ons werkelijk voor te stellen wat we ermee realiserenGünther Anders (1902 -1992) onderzocht welke oorzaak ten grondslag lag aan het waardevrij en vaak levensbedreigend realiseren van technisch kunnen. Hij kwam tot bovenstaande conclusie (art 1980). Als we ons niet voorstellen wat we technisch kunnen, zijn we slechts betrokken bij de uitdaging: ik zal het waarmaken,  niet bij hetgeen we ermee waar maken. Reflectie dient veranderingen/bijstellingen teweeg te brengen. Gebrek aan voorstellingsvermogen is een vorm van gewetenloosheid. Mijn studie  aan de theaterschool in Amsterdam sloot ik af met: De verbeelding aan de macht.

Onze werkelijke problemen kunnen niet worden opgelost
op hetzelfde niveau van denken
                                            als waarop we ze hebben gecreëerd
.                                                 
Albert Einstein

Spelen

Ludische pedagogie geeft vrij baan aan bewegingsdrang, fantasie en spelvermogen in school. LuPe streeft naar integratie van weten en ambachtelijk kunnen met het beeldende, klankrijke, experimentele, niet logische, associatieve.
Als je speelt, ervaar je meer wat alles en iedereen zegt, doet. Als je bovendien met verschillende interpretaties ervan speelt, ontstaat er ruimte, ontwaakt er een glimlach en val je niet meer samen met: zo Is het. Vanuit ervaringen in spelwerkelijkheden doe je inzichten aan den lijve op. Spelwerkelijkheden  kunnen digitale en analoge spelen zijn met een sportieve -intellectuele – wiskundige – historische – natuurkundige – muzikale – beeldende – dansante uitdaging zijn. Voor sommigen is alles spel. Als LuPe het begrip hanteert bedoelt ze spelen in het speelveld vanuit een rol in een  spelsituatie, zonder gevolgen voor de werkelijkheid. Acties binnen spel leiden niet direct tot consequenties in de buitenwereld, wel veroorzaken ludische spelers vernieuwingen als er denkend en werkend op wordt voort geborduurd.

Verbeelding – Verbeelden

Met verbeelding bedoelen we het open staan voor beelden, zinnen die spontaan opkomen, beeldflitsen op onverwacht momenten. Dromen zijn ons bekend als opkomende niet bedachte beelden. Je bedenkt  of creëert ze niet, ze vallen je toe, komen in je op, je had er geen weet van. Naarmate je meer openstaat, neem je meer waar, word jij je bewust van je innerlijk zien, horen, voelen.
Verbeelden is beelden creëren naar aanleiding van een gebeurtenis, boek, muziekstuk, film, dans of theaterstuk. Je kunt die toegangspoorten tot alles om je heen ruimer openzetten door ludische mogelijkheden: als je tekent – zie je meer; als je zingt – hoor je meer; als je danst – ervaar je meer; als je speelt – besef je meer wat iemand tussen de regels door zegt.

Fantasie -Associëren

Fantasie betekent oorspronkelijk in het Grieks ‘zich voorstellingen maken’, je stelt je variaties voor van het bekende in onderdelen en stelt deze anders samen. Je vermengt vormgegeven verbeelde werkelijkheid met onwerkelijkheid. Dit doe je in dagdromen en in het speelveld. Je dicht een voorwerp  kenmerken /kwaliteiten toe. Die bijvoorbeeld een gum   veranderen in: variaties in grootte en gewicht (een pak zout), temperatuur ( ijsblokje), gebruik (je kunt het eten, ermee eten) of plaats het in vreemde context: in salon, toilet, operatiekamer, sneeuw.
Associëren kenmerkt zich door het losse verband tussen het ene en het andere (gezien, gehoorde). Er hoeft geen verhaal uit voort te komen, zoals dat bij fantaseren wel gebeurt. Een hele reeks associaties dagen jou en je compagnons uit creatief een samenhang te creëren.

Voorstellingsvermogen

Voorstellingsvermogen houdt het bij de werkelijkheid. Door je iets voor te stellen zie, hoor, voel je wat je verteld wordt of wat je leest. Je kunt dit vermogen trainen door jezelf voor ogen te schilderen wat informatie je abstract vertelt. Zodat je weet én beleeft wat je weet, leest of hoort. Dit je voorstellen is minder dan de werkelijkheid, het is immers jouw voorstelling, wel weet je nu iets meer dan dat je abstract wist.

N.B. Cultuur in de spiegel  (Barend van Heusden 2010) gebruikt verbeelden in lijn met beeldende kunst als vormgeven en sluit daarmee niet aan bij de podiumkunsten: dans, spel/drama/theater en muziek

Ubbergen, update winter 2020